Bloomberg: EU set handelsavtalen med USA på vent

1 hour ago 1

EU frys godkjenninga av avtalen som skulle sikre den transatlantiske handelen, og krev meir informasjon om det nye tollprogrammet president Donald Trump varsla på Truth Social laurdag ettermiddag.

– Vi har ikkje noko anna val, seier Zeljana Zovko i eit intervju med avisa Bloomberg.

Avgjerda kjem som ein reaksjon på det fleire EU-parlamentarikarar karakteriserer som «kaotiske» signal frå den amerikanske handelspartnaren.

Etter at amerikansk høgsterett fredag slo fast at presidenten ikkje kunne bruke ei kriselov frå 1977 til å innføre toll på eiga hand, svarte Donald Trump med å varsle ein ny tollsats på 15 prosent på varer frå alle land.

I 2024 handla USA og EU varer og tenester for meir enn 1,6 billionar euro.

Željana Zovko er ein sentral politikar i EU-systemet med særleg ansvar for forholdet til USA.

– Reint toll-kaos. Ingen kan forstå det lenger

Måndag var det krisemøte i handelskomiteen i EU-parlamentet.

Komitemedlem Bernd Lange hinta til kva som kunne bli utfallet av møtet då han tok til tastaturet kvelden i førevegen.

I eit innlegg i sosiale medium skreiv han:

– Reint toll-kaos frå USAs administrasjon. Ingen kan forstå det lenger. Det opnar berre for spørsmål og aukande usikkerheit for EU og andre av USAs handelspartnarar.

Den nye handelsavtalen mellom EU og USA blei annonsert i fjor sommar, men den endelege ratifiseringa har late vente på seg.

Samtalane blei også sette på vent i januar, den gongen som respons på det auka amerikanske presset om å overta Grønland.

Leiar i handelskomiteen i EU-parlamentet, Bernd Lange,

– Tollrisikoen er ikkje borte, den berre skiftar form

På norsk side har Næringsdepartementet og NHO tatt ei avventande haldning. Dei varslar no analysar av korleis helgas hendingar vil slå ut for sjømatnæringa og andre eksportbedrifter.

– Høgsterettsdommen fjernar den gamle straffetollen, men Trump varsla samtidig eit nytt mellombels tollpåslag, seier Martin Skaug i Noregs sjømatråd.

Han legg til:

– Dette er i praksis ei påminning om at tollrisikoen ikkje er borte, den berre skiftar form.

Etter at USA innførte ein generell tollsats på 15 prosent på norske varer i august 2025, har delar av sjømatnæringa slite med å forsvare hylleplassen i amerikanske supermarknader.

Dette viser seg mellom anna ved at eksporten av frosen filet sokk med 22 prosent i januar.

Sjømat Noreg-direktør Trond Davidsen gler seg over at «demokratiske instansar i USA faktisk kan avgrense det ulike utspelet til administrasjonen om tollaukar»:

– Dessverre gjer responsen frå Trump-administrasjonen at det enda ein gong er stor usikkerheit om kva rammevilkår som skal gjelde framover. Dette er ei usikkerheit som skaper uro for norsk sjømateksport, og om mogleg i enda større grad for amerikanske kundar og importørar.

– No hastar det å få avklart kva som er rammevilkåra for handel frå Noreg.

Siv Dolmen
Trond Davidsen, direktør Internasjonal avdeling i Sjømat Noreg
Situasjonen illustrerer kor viktig det er at norske myndigheiter gjer det som er mogleg for å trygge vilkåra til andre sentrale marknader – som EU, Kina og Japan. Det er avgjerande at norske myndigheiter gjer alt i si makt for å sikre norsk konkurransekraft.
NRK
Jeanette Galtung Døsvig, Grieg Seafood
Tollsatsane vil påverke eksport frå Noreg, men vi får vente og sjå kva det endar med før vi konkluderer.
Norges Sjømatråd
Martin Skaug, Noregs sjømatråd
Amerikanske tollmyndigheiter (Customs and Border Protection, CBP) jobbar framleis med praktiske avklaringar, så vi forventar meir informasjon før vi kan seie sikkert korleis dette vil treffe i detalj.
NRK
Heidi Torkildson Ryste, Nordlaks
I og med at det er mange usikkerheitsmoment her, veit vi framleis ikkje heilt korleis dette slår ut for oss marknadsmessig. Vi har dialog med kundane våre og håpar å få meir oversikt i løpet av veka.
Ocean Supreme
Botholf Stolt-Nielsen, Ocean Supreme AS
Vi kan ikkje konkludere før vi forstår kva som skjer med eksisterande toll og kva for ein ny toll som blir innført.