16 hours ago
1
Det er minus 11 grader og framleis mørkt ute.
Likevel har andreklassingane på Fridalen skule i Bergen inntatt fotballbana for å gå i gang med dagens første time.
Men dei skal ikkje ha kroppsøving.
– No skal vi ha norsk, og vi skal lage ord på tre bokstavar, seier sju år gamle Alfred.
Men først må han springe og hente bokstavane.
Slik legg skulen til rette for at elevane kan lære betre og vere i fysisk aktivitet samtidig.
– Vi ser kjempeeffekt både på læringsresultat og på trivsel, seier rektor Harald Borge.
Ein stillesittingspandemi
I TV 2-dokumentaren «Pappatreneren» tar fleire ekspertar til orde for at stillesittinga blant barn og unge har gått for langt.
Skjermen tar stadig større plass i både vaksne og barns liv, og elsparkesyklar tar over for gonge og sykling.
Det har skjedd noko med det norske folk: – Alarmen bør gå
Konsekvensane er allereie blitt synlege, som i Forsvaret, der forma til nye rekruttar er blitt markant dårlegare dei siste seks åra.
No slår aktørar frå forsvar, idrett og helse alarm, og mange peiker på skulen.
– Skulen er ein arena der ein treff alle, uansett bakgrunn. Her vil ein nå barn og unge med tiltak som vi veit fremmer helsa, seier Ståle Sagabråten i Legeforeningen.
Må gjere meir
Sidan 2002 har Legeforeningen kjempa for at alle elevar i grunnskulen skal få minst ein time fysisk aktivitet i løpet av skuledagen.
24 år seinare er det ingen slike krav på plass, og nordmenn sit meir stille enn nokon gong før.
– Vi skulle ønske at dette blei tatt meir på alvor og kom høgare opp på dagsorden. Legeforeningen har tydeleg dokumentert det faglege grunnlaget for å innføre ein time fysisk aktivitet i skulen, men vi ser framleis at mange slit med å få dette på plass, seier Sagabråten.
På dagsorden
Forslaget om å innføre ein time fysisk aktivitet kvar dag har tidlegare vore på den politiske dagsorden.
I 2017 vedtok Stortinget at regjeringa skulle innføre ei ordning som sikra elevar i grunnskulen minst ein time fysisk aktivitet kvar dag innanfor dagens timetal, og at dette skulle bli finansiert som eit folkehelsetiltak.
Forslaget blei fremma av Arbeidarpartiet, SV, Senterpartiet og KrF, men blei aldri gjennomført.
– Det synest vi er veldig trist. Dette er noko vi jobbar for å få til, men vi må ha lærarane med på det, og det må følgje med ressursar, seier kunnskapsminister Kari Nessa Nordtun (Ap).
Vil ta grep
TV 2 møter kunnskapsministeren på treningsrommet på Stortinget, etter nok ein hektisk arbeidsdag.
Ho er ikkje i tvil om at fysisk aktivitet må få ein større plass i skulen.
For mens det har blitt fleire timar i grunnskulen dei siste femten åra, har antal timar i kroppsøving forblitt det same.
Det vil regjeringa gjere noko med.
– Vi vil sjå på strukturelle grep i fag- og timefordelingen, slik at vi kan ta timar frå andre fag for å få fleire timar med fysisk aktivitet og kroppsøving.
– Retninga er klar
Kunnskapsministeren er allereie godt i gang med tiltak for å få barns fokus vekk frå skjermen.
Mellom anna har regjeringa innført mobilforbod i skulen, og dei har øyremerkt midlar til fleire fysiske bøker og materiell som skal bidra til meir aktiv undervisning.
Dei har også dobla timane skulane fritt kan disponere til fysisk aktivitet og praktisk læring.
– Men vi ser på korleis vi kan ta tydelegare grep frå regjeringa si side for å sikre at alle barn får meir fysisk aktivitet, og at det ikkje blir for store lokale forskjellar.
Ho kan likevel ikkje love når ein slik ny skulekvardag er på plass.
– Vi må ha gode prosessar på dette, for det har ikkje blitt gjort store endringar i fag- og timefordelingen på veldig mange år. Det er på tide, men vi må gjere det skikkeleg, seier ho, og legg til:
– Vi er på ingen måte ferdige, men retninga er tydeleg.
Handlingsrom og økonomi
På Fridalen skule har lærarane tatt vidareutdanning i fysisk aktiv læring, og har stort fokus på å implementere fysisk aktivitet i undervisninga.
Rektor Harald Borge er likevel ikkje sikker på om ein lovfesta time kvar dag, er vegen å gå.
– Vi har så mange flinke lærarar i den norske skulen som veit at barn lærer på ulik måte og at den fysiske delen er ein viktig del av didaktikken. Det vi treng er handlingsrom og økonomiske rammer som gjer dette mogleg å gjennomføre.
.jpg)
English (US)